Nieuws

VERSLAG VAN DE LAATSTE BIJEENKOMST VAN DE OECUMENISCHE VROUWENGROEP TWENTE – BETHLEHEM, DD 9 DECEMBER 2021

Het was een bijzondere bijeenkomst met een lach en een traan: we vierden het 3e lustrum van de OVTB en tegelijk was het een opheffingsbijeenkomst. Ondanks de coronatijd konden we toch met 23 mensen bij elkaar komen. Mensen vanuit het land, mensen van het eerste uur en belangstellenden.
Onze eregast was “onze ambassadeur uit Bethlehem”, Toine van Teeffelen. Werkzaam bij het AEI en betrokken bij het Soemoedhuis en op de hoogte van de vrouwengroepen en het Soemoedkoor. Juist met hen hebben we een nauwe band en we zijn Rania Murat dankbaar dat zij deze groepen onder haar hoede heeft!
Tijdens de inloop is er koffie met gebak met het logo van de OVTB! Het is een gezellige reünie!

Margreet Stroo opent de bijeenkomst met een welkom

Toine vertelt over zijn 25-jarig verblijf in Bethlehem binnen de context van de Israëlische bezetting.
Veel mensen in Bethlehem (en erbuiten) ervaren de wanhoop van de situatie. De Muur zit in je hoofd en verlamt je, maakt je boos en moedeloos. Mensen durven samen geen vuist te maken waardoor er geen geweldloos verzet is, alles wat je doet lijkt geen oplossing, de mogelijkheden om te reizen worden beperkt….. Daarnaast is er “valse” hoop, bijvoorbeeld: als er een nieuwe Israëlische leider komt, gaat het veranderen…( nee dus).


Het begrip Soemoed vertegenwoordigt de HOOP. Het is een rode draad in het dagelijks bestaan.
Standvastig zoek je nieuwe wegen (derde weg) en blijft je op de plek waar je leeft. Dit vraagt civil courage! Daardoor ontstaat er een meer menselijk beweging tussen berusting (geen hoop) en geweld. Er ontstaan nieuwe ongedachte mogelijkheden: Rania Murat zocht voor de vrouwengroep in het Storyhouse vrouwen. Op de gebruikelijke wijze lukte dit niet. Ze vatte moed en ging langs de deuren in Niemandsland. Met deze eerste stap kwam er een nieuwe beweging van vrouwen, uitmondend in het Soemoedkoor dat voor de muur zingt en het jaarlijkse Soemoedfestival.
Zo wordt ook voor Israël zichtbaar dat er goed leven mogelijk is achter de Muur.
Soemoed brengt de MENSELIJKHEID terug. Mensen die bijeen komen om ideeën voor de toekomst te bedenken en te ontwikkelen.
Soms zijn er acties waarbij je een overwinning op jezelf moet hebben. Een voorbeeld: de 9-jarige Jara moet bij een checkpoint haar kleren uittrekken! Haar moeder Mary wordt zo boos dat ze blijft staan en niet terug gaat naar Bethlehem en verhoedt dat Jara zich moet uitkleden. Dat vraagt moed!
Een ander voorbeeld is het meisje dat tijdens de intifada via Israëlische soldaten naar het toilet moest. Ze moest daarvoor toestemming vragen. Ze vroeg of de soldaat het boek van Anne Frank kende. De soldaat raadde haar aan om het te lezen, waarop zij antwoordde dat het haar goed leek dat hij het nog eens las en haar naam invulde voor die van Anne….
Naast boosheid kan humor ook een goed wapen zijn.

Vanuit het AEI zijn er verschillende acties om de “menselijkheid “te bevorderen:
• Sinds 20 jaar is er het project Burgerschap en diversiteit: een voor christenen en moslims gezamenlijk lesprogramma op 30 scholen in steden en dorpen.
• Gemeenschappelijk Huis: de rijkdom van de samenleving is de bron voor het gemeenschapsgevoel. Samen bouwen aan een gemeenschappelijk huis, waar je thuis bent, vertrouwen op “coming home”. Naast het samen ten strijde trekken tegen afval en corruptie en de komst van een kliniek krijgen mensen vertrouwen in elkaar.
• Aansluitend hierbij worden jongeren en vrouwen opgeleid tot advocacy : samen optrekken om met de Overheid veranderingen tot stand te brengen: betere bustijden, sneller doorlating bij een checkpoint voor werkenden. Het heeft goede resultaten! Er ontstaat door het werken plezier, trots en zelfbewustzijn nu veranderingen in het “Huis” waardevol blijken en advocacy resultaten oplevert!
• Hospitality, gastvrijheid, is een deel van het werk: samen eten waarbij mensen elkaar ontmoeten, verhalen aan elkaar vertellen, meer lachen dan huilen….
• Het Soemoedkoor is ook een daad van verzet en plezier! Vrouwen worden zelfbewuster.
• Het is belangrijk een morele verbinding te leggen: gevraagd wordt of mensen sprookjes, verhalen, wensen, , songs opsturen (ook uit Nederland) . Dromen en fantasie geven een speels karakter en geven hoop. Bijvoorbeeld het sprookje om over de muur te kunnen vliegen met een vogel. Of het gedicht van de Palestijnse dichter Mahmoed Darwiesj dat zegt
dat Hoop een ongeneeslijke ziekte is voor kinderen, voor zwangere vrouwen in de kliniek. De kleur rood is niet van bloed, maar van rozen, symbool voor liefde en vrede.
• Er worden spellen ontwikkeld om samen te spelen. Een soort van monopoly : Van checkpoint naar checkpoint, of een digitaal kaartspel voor jongeren.
• Verhalen zijn belangrijk om de gezamenlijke herinnering levend te houden. Een goed initiatief is het Wallmuseum waar ook toeristen de verhalen kunnen lezen. Het versterkt de stem van de Palestijnen.
• Veldexcursies naar Heilige plaatsen om te herinneren.

Afgelopen tijd heeft Toine onderzoek gedaan naar de Palestinian Family, een hechte gemeenschap, een vangnet voor allerlei zorg en verdriet. En het project Dagboek: lezen uit dagboeken van anderen op een meisjesschool.

Toine nam een aantal foto’s mee die via de beamer worden getoond:
• De kerk als symbool van hoop: publiekelijk dragen mannen uit de christelijke traditie en de moslim traditie samen een “mis” op. Een soort van streetcorner werk.
• De olijfboom als “heilige boom”
• In het Soemoedhouse is een soort van restaurant van vrouwen, zodat vrouwen iets kunnen verdienen
• Beelden van het koor
• Bij het huis van Claire wordt een “human rights pad” aangelegd
• De Kidsclub beschildert de muur, onder de teksten van jongeren
• Op 20 december 2020 droeg de Franciscaan en Sjeik Beth “gebeden met waarde” voor bij de kerstboom
• Hike naar Heilige plaatsen
• Muziek maken als deel van je stem. Friends of Young Bethlehem heeft thans een actie om muziekinstrumenten te verwerven voor een op te richten jongerenkoor.

Tenslotte vraagt Toine aandacht voor een nieuw te ontwikkelen project: HBO studenten Palestina en Nederland uitwisselen voor onderzoek of stage. Er worden hogescholen gezocht, die de begeleiden op zich kunnen nemen voor een jongere zodat die zich “gekend” weet en met problemen en vragen bij iemand kan aankloppen. (zowel in Bethlehem als in Nederland). Sabeel/Kairos kan de reis betalen!

In de pauze met een drankje en hapjes worden nog vragen gesteld.

Het woord is aan Wil van de Meeberg, die in vogelvlucht met beelden de activiteiten van de afgelopen 15 jaar verwoordt. Hieronder volgt de tekst van haar presentatie:

Goedemiddag, 15 jaar OVTB. Wat is er veel gebeurd en wat zijn veel vrouwen/mensen betrokken geweest bij deze club! Zowel in NL als in Bethlehem. We zijn in het archief gedoken en hebben een aantal foto’s gezocht die een beeld geven van deze 15 jaar. Velen van u zullen zich herkennen!

1. START 2006 – 2009
In 2006 verschijnt er in het Enschedese Kerkblad een oproep. Zijn er vrouwen die met Kees Kuijvenhoven mee willen reizen naar Bethlehem? Met studenten reisde hij enige malen naar B en de moeders van de B’s studenten vroegen zich af of er ook NL vrouwen zouden zijn om met hen kennis te maken….
En ja hoor, een groep van 15 vrouwen gaf zich op en ging op een aantal avonden aan de studie. Hoe is de geschiedenis van P? Hoe ziet het leven in B eruit?

Ons motto zou zijn: laat OMA (Oordelen, Mening geven, Adviseren) thuis en neem LSD (Luisteren, Samenvatten en Doorvragen) mee.

Vol verwachting gingen we op pad. Helaas kon Kees zelf niet mee.
De reis maakte grote indruk op ons: wat was er veel dat we niet wisten! We luisterde, stelden vragen, dachten na….Zoveel onrecht en uitzichtloosheid, maar ook zoveel kracht van vrouwen. Zo zelfs dat we zelf bemoedigd werden.
Wat zouden wij kunnen doen???: Vertel het verder, laat anderen het horen

En zo werd in 2007 de Stichting De Oecumenische Vrouwengroep Twente – Bethlehem opgericht. Compleet met statuten, een bankrekening en de KVK. En een enthousiaste groep vrouwen!
Doelstelling: ontmoeting met Palestijnse vrouwen, bewustmaking in NL, dialoog o.a. met de Joodse gemeenschap, contact met gelijkgezinden.

In 2008 verschijnt i.s.m. de groep Sarah en Hagar het boekje VERTEL ONZE VERHALEN VERDER.
Aangeboden aan Ds van der Kamp, door Riet Bons Storm, op de Verhalenboot in Zwolle. Uitgegeven door Narratio, zie hier Dulyna vd Herik.

2. DE VLIEGENDE START:
De OVTB treedt naar buiten: presentaties in kerken en vrouwengroepen.
Er wordt geld geworven, want we willen graag Bethlehemse vrouwen naar Twente halen. Om hen kennis te laten maken met onze wereld, om hen een vakantie aan te bieden om verder met hen te praten.

Tien vrouwen uit Bethlehem komen naar Enschede op “studiereis” , een mooie ontmoeting met veel ervaringen over en weer. Met moeilijke gesprekken maar ook met lol en veel gezang in mooie jurken!

3. DE DOORSTART: 2009 – 2012
Samenwerking met andere organisaties als Kairos, Sabeel, Tent of Nations, Kerk in Actie, Ander Joods geluid, kerken in Enschede en Haaksbergen en Young Bethlehem. En natuurlijk Plant een olijfboom die we jaarlijks sponsoren.

Contacten met het AEI in Bethlehem en het Soemoed House, geïnspireerd door het Huis van Verhalen in Enschede! Er ontstaan daar vrouwengroepen die elkaar ook verhalen vertellen.

Een deel van die verhalen worden opgeschreven en op panelen in de Muur geslagen. Het Wall Museum ontstaat en de verhalen worden zichtbaar voor allen, ook toeristen. Ook de OVTB bekostigt een aantal panelen.
Van de panelen aan de muur wordt een boekje gemaakt waaraan de OVTB mee werkt: GETUIGEN… met een gespreksmethodiek voor groepen in NL

Start van de NIEUWSBRIEF, voor belangstellenden met o.a. columns van Toine van Teefelen.

Ontwikkeling van de Website KLEIN KAN VEEL. Met een agenda, verslagen, foto’s.

In 2010 gaan vier vrouwen naar Bethlehem o.l.v. Meta Floor en Janneke Stegeman. We zien weer veel, zowel in Palestina als Israël. N.a.v. de reis wordt het boekje BIDT JERUZALEM VREDE TOE geschreven.

In 2011 komen weer vrouwen uit Bethlehem op bezoek! We noemen hen de Jonge vrouwen. Een reis met een eigen sfeer. De vrouwen waren onder de indruk van de “losse” verhoudingen in gezinnen en de samenleving, van het groen in de steden en van de vele winkels!

4. INSTITUTIONALISERING 2012 – 2017

De Arabische Lente in het Midden 0osten breekt aan. Een nieuw begin?

In 2012: het 1e lustrum! We vieren het intern.
De OVTB is een begrip geworden in NL.
De presentaties en films blijven een plek op de agenda houden. Ieder jaar worden donaties van de Ontmoetingskerk en de diaconie van Haaksbergen in dankbaarheid ontvangen.
Er blijven contacten met het Soemoed House, het AEI – in het bijzonder met Toine en Rania Murat – en meermalen kunnen we het Soemoed House (en het koor) financieel ondersteunen. Helaas gaan een aantal leden afhaken om uiteenlopende redenen.

In 2012 is er een uitzending op radio RTV Oost over de bijzondere positie van vrouwen – vroeger en nu – in Bethlehem.

In 2014 is er weer een 8- daagse reis naar Israël en Palestina olv Toine van Teeffelen en Maaike Hoffer. Georganiseerd door de OVTB. Een aantal mensen vanuit het Land sluiten zich aan. Een prachtige indrukwekkende reis. Goed om elkaar weer te ontmoeten!

Jan Schaake komt de OVTB versterken en verzorgt vooral het PR zowel technisch als vanuit zijn netwerk. Waardevolle adviezen! Waarvoor dank!
In Enschede wordt De Palestina WG, een BDS-groep en de Zevensprong opgericht.
De OVTB was daarbij betrokken.

In 2017 wordt op grootse wijze het 2e lustrum gevierd in het Wilmink Theater met Israëlische en Palestijnse musici en een Palestijns buffet, gekookt door Yasmin. Veel mensen waren aanwezig en het had het karakter van een reünie.

5. VOLHOUDEN EN DOORGEVEN…..
In 2018 wordt opnieuw een reis georganiseerd: ´Achter het nieuws, voorbij de muren´ olv. van Toine en Maaike Hoffer.
Een reis ook met veel gevolgen, want veel deelnemers zochten en vonden mogelijkheden om de problematiek van Israël – Palestina onder de aandacht te brengen. Zo waren er presentaties, verschenen er boekjes, en werd er geld ingezameld.

Het was duidelijk dat de OVTB haar taken met een zo’n klein bestuur niet meer goed kon uitvoeren. Vol goede moed probeerden we nieuwe vrouwkracht te vinden, maar helaas….de pogingen mislukken. Mogelijk speelt ook de Covid pandemie een rol. Treurig moeten we vaststellen dat we juist bij het vieren van ons 3e lustrum onze OVTB moeten opheffen.

De laatste foto laat een sombere lucht zien met duistere wolken, maar er is licht en dus hoop. Anderen zullen verder werken aan de relatie met Palestina en wij zullen betrokken blijven.

De Oecumenische Vrouwengroep wordt opgeheven. We overhandigen Toine een cheque van
€ 1000,= voor het Soemoedhouse. Een eventueel restant komt via de Friends of Young Bethelem.

Jan Schaake die de laatste 7 jaar de OVTB zo trouw heeft geadviseerd en geholpen ontvangt het theelepeltje van de Orde van de Theelepeltjes, bestemd voor mensen die zich inzetten voor een vreedzame wereld.

Dank aan allen die betrokken waren.

– Wil van de Meeberg, 11 december 2021


CORONAVIRUS IN BETHLEHEM

Thuis zijn we. In Bethlehem is het leven tot stilstand gekomen. Vanwege het corona-virus zijn scholen en universiteiten, kerken en moskeeën, bijna alles gesloten, behalve overheidsinstanties zoals ministeries. Hier en daar vinden ontsmettingswerkzaamheden plaats. Bijna alle momenteel 30+ gevallen op de Westelijke Jordaanoever bevinden zich in het Bethlehem-gebied. De patienten zijn geconcentreerd in drie klinieken of hotels. De Palestijnse minister van Volksgezondheid, die applaus kreeg voor haar tijdige en strikte maatregelen vorige week om het virus enigszins onder controle te krijgen, noemde een van de locaties, een hotel, per ongeluk het Paradise ziekenhuis. Toeristen mogen natuurlijk niet Bethlehem binnen voor twee weken, of liever gezegd: voor onbepaalde tijd. Tussen de drie steden Bethlehem, Beit Sahour en Beit Jala zijn controleposten bemand door de politie van de Palestijnse Autoriteit.

Het doet velen in Bethlehem denken aan de Israëlische uitgaansverboden tijdens de tweede Intifada in 2002-3. Net als toen is de duur onvoorspelbaar. Hoelang blijven de onderwijsinstellingen gesloten? Twee weken, een maand, langer? Als Mary met onze buurvrouw uitgaat om boodschappen te doen, voelt ze een sfeer als van een militaire belegering. Het is triest om Bethlehem zo te zien. Volgens een Facebook-item missen mensen de fawda [chaos] in Bethlehem. De stad is dood. Op de bredere Westelijke Jordaanoever is het leven ook in gebieden die tot nu toe niet zijn getroffen, zoals een stad als Nablous, tot stilstand gekomen. Thuis leest Mary de Bijbel, psalmen.

Op een dag kijken we buiten naar de charanza [zware hagel] en er is zelfs een bericht over sprinkhanen die Haifa zijn binnengekomen. Komen de plagen eraan? Een Facebook-item geeft met een serie beelden aan dat elke maand er een nieuwe plaag arriveert – volgende maand een prehistorisch reptiel. Volgens sommige joden in Israël komen niet de plagen eraan maar is de Messias aanstaande. De Israëlische krant Haaretz biedt een lijst met 15 apocalyptische boeken, nieuw en oud, om te lezen. Aanbevolen literatuur voor wanneer je bent opgesloten. We kijken TV, schakelen tussen CNN, BBC, Nederlandse zenders, Palestine TV, Bethlehem TV/Maan en verschillende Libanese zenders. In Libanon is de regering door de media onder druk gezet om de sluiting van cafés en restaurants te gelasten.

Facebook is hier duidelijk het belangrijkste dialoog-platform. Een paar dagen geleden merkte een arts wrang op dat er momenteel 2 miljoen Palestijnse journalisten op de Westelijke Jordaanoever zijn, elk met hun eigen mening en agenda. Een viruspatient gaf aan dat hij vorige week twijfels had over het beleid van het Palestijns Gezag – zoals velen die in de toeristische sector werken – maar is nu dankbaar dat het Palestijnse Ministerie van Volksgezondheid snel heeft gehandeld.

Als buitenlander ben ik de eerste dagen een paar keer uit geweest. Sommige mensen zien mij, een international of toerist, en gaan half voor de grap snel uit de weg. We horen enkele dagen geleden dat mensen in Ramallah bang waren om taxichauffeurs uit Bethlehem binnen te zien komen. En waarom geen traditionele flauwe grap over de inwoners van Hebron, die vanouds sterke handelsbetrekkingen onderhouden met China? Trump doet ook mee en wil geen Europeanen in de VS. Enzovoorts.

Maar naast een reden om elkaar de schuld te geven, is het coronavirus op de eerste plaats een “gelijkmaker”. We zitten allemaal in hetzelfde schuitje. Het herinnert aan een opmerking van de grote Albert Aghazarian, de voormalige PR-man van de Birzeit University en historicus die onlangs is overleden, dat controleposten onderdrukkingsmachines zijn maar ook als equalizers werken. De professor en de werknemer moeten allemaal in dezelfde rij staan. Nu met het virus bevinden Palestijnen en Israëli’s en alle anderen zich ook in dezelfde positie.

Is dat zo? Niet helemaal, al was het maar omdat de zorgstelsels per gebied enorm in capaciteit verschillen. Velen hier maken zich grote zorgen over Gaza. In een gebied van slechts 365 vierkante kilometer wonen 2 miljoen mensen heel dicht op elkaar, in een kooi. Als daar maar één geval zou komen, zijn de gevolgen niet te overzien. De bevolking van Gaza loopt erg veel risico, schrijft een advocaat in Haaretz, met een van de zwakste en meest overbelaste zorgstelsels ter wereld welke zwaar is getroffen door de jarenlange belegering. Volgens alle internationale wetten is Israël de bezettende macht en heeft dus de basis- en eindverantwoordelijkheid voor wat daar gebeurt. Maar natuurlijk dragen Hamas en de Palestijnse Autoriteit ook een grote verantwoordelijkheid.

Jacoub Shaheen, de Bethlehemse winnaar van de Arab Idols-wedstrijd een paar jaar geleden, draagt ​​het lokale politie-uniform en geeft morele steun aan de bevolking hier. Er komen trucks met verzameld voedsel en andere basale benodigdheden van elders in de West Bank. De zanger George Thalgieh plaatst op Facebook een nummer, Minhabbak Ya Bethlehem [We houden van je, Bethlehem]. Yes. Steve Hannah zingt het lied Beit Jala: Hubb w Salam [Beit Jala: liefde en vrede] aan. Beiden gebruiken mooie teksten over het samenleven van moslims en christenen. In een ander genre toont een plaatselijke tekenfilm een ​​komisch gitaarnummer over de corona-verspreiding. Het bevat de zin ‘Ze laten ons de Deal of the Century vergeten’, verwijzend naar het plan van Trump.

Nou, daar zit iets in. Enkele dagen geleden werd in Beita, een dorp nabij Nablous, een jongere doodgeschoten door het Israëlische leger en werden meer dan 130 mensen gewond door traangas en rubberen kogels. De plaatselijke bevolking wilde voorkomen dat kolonistenjongeren een hoge heuveltop zouden overnemen voor de oprichting van een nieuwe buitenpost onder het mom van een bezoek aan een joodse archeologische vindplaats. Kolonisten worden natuurlijk aangemoedigd door het vooruitzicht in het plan van Trump van de annexatie van grote delen van de Westelijke Jordaanoever en staan klaar om de bekende facts on the ground te creëren. De wereld heeft op het moment immers andere zaken om zich zorgen over te maken.

Toine van Teeffelen

13/3/2020


Nieuwsbrief 2017

Klik hier om de nieuwsbrief in een nieuw venster te openen.

Nieuwsbrief – December 2017 – IMPRESSIE VAN HET FEEST OP 19 NOVEMBER 2017 VAN ONS TWEEDE LUSTRUM

DE VOORBEREIDING
begon een jaar van tevoren. Wel of niet vieren??? We besloten uit solidariteit met de Palestijnse vrouwen een seminar te organiseren en toen kwamen we via Jan Schaake in contact met Manon van Gaal van het Wilmink Theater over de voorstelling EAST JERUSALEM WEST JERUSALEM op een namiddag en vroege avond. Voor de Oecumenische Vrouwengroep Twente – Bethlehem een gouden greep!

En zo begon het: organiseren, overleggen, publiciteit met flyers, posters, stukken schrijven in Kerk & Stad, de preekvoorbereiding, het regelen van een lunch en een avondeten … En het lukte!

Met de Protestantse Gemeente Enschede was toen al afgesproken dat het tot in de eerste helft van de middag uitlopende ochtendprogramma in de Ontmoetingskerk zou plaatsvinden en in de weken voor de lustrumviering voorafgegaan zou worden door een tweetal kennismakingsbijeenkomsten voor gemeenteleden met de thematiek. Zo werd op 10 oktober de door de pastores van ondertiteling voorziene film “Holy Land” van Rick Steves vertoond en lieten de bij de organisatie “Ontmoet Palestina” betrokken UvA-studentes Sofie Doorman en Adinda van Kranendonk op 12 november de jongeren van de Jeugdkerk kennismaken met de problematiek.

Ook de fototentoonstelling “Palestina Anders Belicht” van de Palestina Werkgroep Enschede in de Openbare Bibliotheek sloot goed aan en zo gingen we van start.

DE DAG BEGON ….
met een kerkdienst in de volle Ontmoetingskerk, waar 350 mensen van heinde en verre samenkwamen. Ds Hanneke Siebert leidde de viering, mede voorbereid door leden van de Oecumenische Vrouwengroep. Over de Schriftlezingen uit Ezechiël en Mattheüs braken we ons hoofd. De lezing uit de Profeet Ezechiël kon worden geïnterpreteerd als de landbelofte voor Israël… Bij nauwkeuriger lezing bleek het wezenlijk te gaan over het recht dat de Eeuwige verschaft aan kwetsbare mensen. Aan mensen aan wie onrecht wordt aangedaan. In de beeldspraak door schapen die onrecht doen aan zwakkere schapen door het gras voor hun poten weg te halen of te vertrappen. De Eeuwige zal hen recht verschaffen. In Mattheüs vonden we daarin een vervolg: waar vinden we de Eeuwige? Bij de zwakken, de ontrechten. Wij allen worden opgeroepen om met de Eeuwige op te komen voor onrecht en allen die kwetsbaar zijn nabij te zijn. Dit vraagt van ons soemoed, volharding en moed. Soemoed is voor de mensen in Bethlehem van groot belang. Juist in hun geweldloze strijd tegen de bezetting. De aandacht voor hun bestaan met alle onrecht en onzekerheden vraagt van ons ook Soemoed. Vanuit de solidariteit met de mensen in het Palestina vieren we het tweede lustrum. Te midden van de gemeenschap van de Ontmoetingskerk vieren we het Heilig Avondmaal, bidden en zingen we.

NA DE DIENST
is er koffie met een taartje met het logo van de werkgroep. Op de beamer zijn beelden vanuit Bethlehem te zien. Zo zijn de mensen van daar ook bij ons aanwezig.

DE LUNCH
wordt geserveerd aan de veertig mensen die deelnemen aan het symposium. Veel mensen
die vanaf het begin bij de Werkgroep betrokken zijn geweest, zijn aanwezig, een ware reünie! Voor een ieder is er een goodybag beschikbaar gesteld door het Wilmink Theater en de Protestantse Gemeente Enschede met folders, water, pen en opschrijfboekje en kerkpepermuntjes. Ook is er een boekentafel waar boeken te koop worden aangeboden vanuit uitgeverij Narratio.

HET SYMPOSIUM
wordt geopend door Margreet Stroo, die ons welkom heet en een korte terugblik van 10
jaar Oecumenische Vrouwengroep geeft. Daarna is het woord aan het drietal, dat aan de hand van korte powerpoint presentaties ons informeert over de problemen van de bezetting enerzijds en het geweldloze verzet en de kracht daar tegenover.

TOINE VAN TEEFFELEN
uit Bethlehem gekomen bijt de spits af. In de presentatie geeft hij een impressie van de gevolgen van de bezetting. Er komen meer nederzettingen. De export wordt ernstig belemmerd en voor voedsel is men meer en meer afhankelijk van Israël. Er zijn in de stad vijf vluchtelingenkampen, waaronder Aida met 5000 inwoners, die nog steeds hopen op
terugkeer naar hun geboortegrond. Veertig procent van de bevolking is werkloos. Bethlehem is afhankelijk van het toerisme, maar dit is een kwetsbare bedrijfstak. Het graf van Rachel is door Israël geannexeerd. De muur van negen meter hoog en het desolate terrein ernaast maakt dat de vele kleine winkeltjes en bedrijfjes ten dode zijn opgeschreven. Vooral voor jongeren met een opleiding blijkt weinig werk. Velen emigreren zowel moslims als christenen.
Het reizen wordt bemoeilijkt door de checkpoints. Voor mensen die in Israël werken betekent het lange wachtrijen en onvoorspelbare doorgang.

Het Arabic Educational Institute (AEI, Open Windows) biedt interreligieus onderwijs aan jongeren, organiseert cursussen voor vrouwen (en mannen), gericht op economische vaardigheden en geweldloos verzet. Er is een vijftal vrouwengroepen in het Soemoedhouse, ontstaan vanuit het Huis van verhalen in Enschede. Vanuit het AEI wordt gezocht naar mogelijkheden om geweldloos verzet te bieden: een vrouwenkoor bij de muur, het Wallmuseum met verhalen van vrouwen en jongeren, het “versieren” van de muur. Creativiteit en de beweging van verhalen over de hele wereld biedt een gezamenlijk perspectief, geeft energie en kracht om het vol te houden. Het roept op om naar Bethlehem te komen, te zien en door te vertellen!

In het nagesprek horen we dat de situatie in Bethlehem verslechtert door de bouw van de nederzettingen en de wettelijke regelingen van privé onteigeningen. Economisch wordt het niet beter, de subsidies stagneren waardoor ook het AEI wordt bedreigd, in het bijzonder het vrouwenwerk. De ontwikkelingskansen worden slechter door de stijgende werkloosheid en de problemen met samen reizen.

BRAM GRANDIA
heeft als motto Bruggen slaan in plaats van opblazen (als in Mostar).

Als voorzitter van The Tent of Nations Nederland schetst hij de situatie van de familie Nasser die een wijngaard heeft in de buurt van Bethlehem. De grond is eigendom van de familie; zij heeft eigendompapieren. Israël aast echter op de grond om er nederzettingen te kunnen bouwen. Een lange gerechtelijke procedure, allerlei pesterijen als het omkappen van de olijfbomen, het neerzetten van wegblokkades is hun deel. Op dit moment is er een snelle opmars van nederzettingen (gebouwd door Palestijnen die “brood op de plank” moeten hebben) en de bouw van een Jeshiva (orthodoxe thoraschool).

De familie weigert een vijand te zijn en kan mede door ambassadeurs in het buitenland aan hun missie volhouden. Ze leven thans in grotten, hebben een eigen water- en elektriciteitsvoorziening met zonnepanelen. Naast hun dagelijks arbeid organiseren ze (inter)nationale ontmoetingen, zomerkampen met kinderen en vrouwen en zijn betrokken bij vredeswerk. Ook hun motto is: Kom, Zie en Handel. Vanuit hun missie hebben ze aandacht voor de verbinding van land en mens en willen ze andere Palestijnen beschermen. Ze leggen zich niet meer bij de huidige situatie en geloven vanuit hun geloof in rechtvaardigheid. Ze kiezen voor geweldloos verzet met legale middelen. Ze werken samen met Ta’ayush, een organisatie van joods Israëlische activisten die zich verzet tegen het verplaatsen van  Palestijnse boeren en bedoeïnen en geweld door Israëlische soldaten tijdens de olijvenpluk.
The tent of Nations vraagt de verhalen over hun geweldloos verzet door te vertellen, bijvoorbeeld in onze kerken.

MARIEKE VAN ANDEL
vanuit de Stichting Come die ontmoetingen van Joods Israëlische en Palestijnse jongeren op het neutrale Cyprus organiseert. Ze biedt jaarlijks een seminar aan om de dialoog op gang te brengen, de moed om elkaar te ontmoeten te stimuleren, naar elkaars verhalen te luisteren om meer begrip voor de verschillende posities te krijgen. Vanuit Nederland wordt met de deelnemers een programma gemaakt. Zo mogelijk wordt een follow –up georganiseerd en het blad LINK wordt uitgegeven. Dertig deelnemers – Joodse Israëli, Palestijnse Israëli en Palestijnen uit de Westbank plus acht stafleden – komen samen om persoonlijk, politiek en nationaal kennis te maken (de voertaal is engels). Door middel van lezingen, hikes, culturele avonden worden de mensen uitgedaagd naar elkaar te luisteren, elkaar te leren vertrouwen, vijandsbeelden af te breken en “meer mens “ te worden.

Doelen: humanisering van de ander, tegengaan van het wij – zij denken, begrijpen van de standpunten van de ander, omzetten van angst en wantrouwen tot vertrouwen en respect, zelfkennis. Voor een aantal is het moeilijk om hun verhaal aan hun thuisbasis kwijt te kunnen omdat er enerzijds angst is voor normalisering en anderzijds angst is om als verrader gezien te worden. De kosten worden uit een fonds betaald en ook de deelnemers betalen een bedrag.

NAAR DE ANDERE LOCATIE
Met dank aan de sprekers, de aanwezigen, de PGE en het Wilmink Theater MET Manon van Gaal sluiten we deze bijeenkomst af om naar het Muziekcentrum te gaan.

Het progamma EAST JERUSALEN WEST JERUSALEM met David Broza -Joods Israëli –
en Mira Awad – Palestijnse Israëli – biedt een documentaire, een oosterse maaltijd en een concert met nabespreking. Honderd mensen kochten een kaartje voor dit bijzondere evenement.

DE DOCUMENTAIRE
toont hoe David contacten zoekt met Palestijnse musici om samen muziek te maken vanuit de vooronderstelling dat samen muziek maken begrip, verzoening en plezier tot gevolg heeft. Vooral de contacten met kinderen in het vluchtelingenkamp bieden een goede inkijk in zijn manier van werken aan vrede en verzoening. Met mooie beelden, prachtige muziek vertelt David zijn verhaal.

HET SOUPER
werd verzorgd door Yasmin Khalaf en Co. En het was heerlijk: een rijst gerecht, salade en een nagerecht! Een ware prestatie!

HET CONCERT
bracht zinderende muziek, vrolijke en weemoedige klanken van de gitaar van David en de mooie stem van Mira. Joodse liederen, een gedicht van de Palestijnse dichter Derwish, een Spaans en Engels lied, solozang en liedjes in samenzang met ons maakten er soms serieuze en dan weer vrolijke avond van.

In het nagesprek met David Broza werd doorgepraat over belemmeringen en kansen om samen te leven in Israël – Palestina.

EN NU VERDER
De Oecumenische Vrouwengroep Twente – Bethlehem is voornemens om in oktober 2018 een studiereis naar Israël – Palestina te maken om over en achter de muren te kijken.